Ninh Bình phát triển hệ thống chợ theo hướng văn minh, hiện đại giai đoạn 2026-2030

Theo kế hoạch, hệ thống chợ giữ vai trò quan trọng trong cung ứng hàng hóa thiết yếu, đặc biệt tại khu vực nông thôn, vùng xa trung tâm; đồng thời là kênh tiêu thụ nông sản, tạo việc làm, thu nhập cho người dân và góp phần bảo đảm an sinh xã hội. Hiện toàn tỉnh có 386 chợ, gồm 4 chợ hạng I, 22 chợ hạng II và 360 chợ hạng III.

Tuy nhiên, qua rà soát, hệ thống chợ trên địa bàn vẫn còn một số hạn chế như nhiều chợ được xây dựng từ lâu, cơ sở hạ tầng xuống cấp, chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu về an toàn thực phẩm, vệ sinh môi trường, phòng cháy chữa cháy; một số nơi còn tồn tại chợ tạm, chợ cóc, điểm kinh doanh tự phát. Công tác chuyển đổi mô hình quản lý, khai thác chợ và huy động nguồn lực đầu tư còn gặp khó khăn.

Đầu tư mới, cải tạo 270 chợ trong giai đoạn 2026-2030

Mục tiêu của tỉnh là phát triển hệ thống chợ đồng bộ, phù hợp với quy hoạch, bảo đảm chợ tiếp tục là kênh phân phối hàng hóa thiết yếu, đồng thời khắc phục tình trạng cơ sở vật chất xuống cấp, nâng cao các điều kiện về an toàn thực phẩm, vệ sinh môi trường, phòng cháy chữa cháy, an ninh trật tự và văn minh thương mại.

Trong giai đoạn 2026-2030, tỉnh phấn đấu: 100% chợ được rà soát, phân loại, cập nhật đầy đủ thông tin vào cơ sở dữ liệu quản lý chợ; 100% chợ có phương án khai thác, bố trí khu vực kinh doanh theo quy định; 100% chợ được tổ chức quản lý, vận hành đúng quy định; 100% chợ được đầu tư xây dựng mới, cải tạo, mở rộng, nâng cấp bảo đảm các tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm, vệ sinh môi trường, phòng cháy chữa cháy, an ninh trật tự và văn minh thương mại.

Theo kế hoạch, tỉnh dự kiến xây mới 45 chợ và cải tạo, nâng cấp 225 chợ; đồng thời phấn đấu cơ bản xóa bỏ các chợ cóc, chợ tạm, điểm kinh doanh tự phát, lấn chiếm lòng đường, vỉa hè.

Đến năm 2030, định hướng nâng tổng số chợ trên địa bàn tỉnh lên 396 chợ, trong đó phát triển 3 chợ đầu mối nông sản tại các khu vực có điều kiện giao thông thuận lợi và chợ đầu mối thủy, hải sản tại khu vực ven biển; đồng thời nâng cấp một số chợ hạng II lên chợ hạng I, cải tạo, di dời hoặc xây mới các chợ chưa đáp ứng yêu cầu.

Thúc đẩy chợ số, thanh toán không dùng tiền mặt

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm là đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý và kinh doanh tại chợ. Tỉnh đặt mục tiêu trên 70% hộ kinh doanh tại chợ sử dụng mã QR hoặc các hình thức thanh toán không dùng tiền mặt; 100% chợ được cập nhật, quản lý trên hệ thống cơ sở dữ liệu số của tỉnh.

Các giải pháp được triển khai gồm xây dựng cơ sở dữ liệu thống nhất về hệ thống chợ, hỗ trợ tiểu thương quảng bá, tiêu thụ hàng hóa trên nền tảng số, từng bước hình thành mô hình chợ số, kết hợp giữa kinh doanh trực tiếp và trực tuyến.

Bên cạnh đầu tư hạ tầng, tỉnh chú trọng nâng cao chất lượng quản lý, khai thác chợ theo hướng chuyên nghiệp; khuyến khích doanh nghiệp, hợp tác xã tham gia quản lý chợ; tăng cường kiểm tra các quy định về an toàn thực phẩm, vệ sinh môi trường, phòng cháy chữa cháy và xây dựng mô hình chợ văn minh thương mại.

Huy động nguồn lực xã hội phát triển chợ

UBND tỉnh xác định việc phát triển hệ thống chợ cần huy động đa dạng nguồn lực, trong đó ưu tiên nguồn vốn xã hội hóa, thu hút doanh nghiệp, hợp tác xã tham gia đầu tư, quản lý, khai thác chợ; đồng thời lồng ghép các nguồn vốn hợp pháp để đầu tư cho các chợ dân sinh thiết yếu, khu vực nông thôn, vùng khó khăn.

Sở Công Thương là cơ quan đầu mối, chủ trì triển khai kế hoạch, theo dõi, kiểm tra, hướng dẫn các địa phương thực hiện; đồng thời tổ chức đào tạo, tập huấn nâng cao năng lực quản lý chợ và phối hợp triển khai chuyển đổi số trong hoạt động chợ.

Việc triển khai Kế hoạch phát triển chợ giai đoạn 2026-2030 được kỳ vọng sẽ tạo diện mạo mới cho hệ thống thương mại truyền thống của tỉnh, vừa đáp ứng nhu cầu mua sắm của người dân, vừa thúc đẩy lưu thông hàng hóa, tiêu thụ sản phẩm địa phương, góp phần xây dựng môi trường kinh doanh an toàn, văn minh và hiện đại.