
Người dân châu Âu đang biến các lối đi vào nhà và sân hiên của mình thành những “trang trại” năng lượng mặt trời quy mô nhỏ, góp phần đưa châu lục này tiến gần hơn tới một hệ thống năng lượng “rẻ hơn và an toàn hơn”.
Cuộc xung đột liên quan đến Iran cùng tình trạng phong tỏa eo biển Hormuz – tuyến đường vận tải huyết mạch vốn chuyên chở khoảng 1/5 nguồn cung dầu toàn cầu – đã khiến giá dầu và khí đốt tăng vọt.
Theo phân tích mới nhất từ tổ chức Solar Power Europe, năng lượng mặt trời đã góp phần giảm bớt cú sốc giá nhiên liệu hóa thạch, giúp Liên minh châu Âu (EU) tiết kiệm được 40 tỷ euro nhờ không phải nhập khẩu một lượng khí đốt tương ứng kể từ khi xung đột nổ ra. Tuy nhiên, hóa đơn tiền điện và khí đốt trên khắp châu lục vẫn ở mức cao; các chuyên gia cho rằng chính điều này đã thúc đẩy các hộ gia đình tìm cách “tự nắm quyền kiểm soát” nguồn năng lượng của mình.
Tại Đức, công ty năng lượng tái tạo Enpal BV ghi nhận số lượng yêu cầu lắp đặt tấm pin năng lượng mặt trời tăng 30% trong những tuần đầu tiên sau khi cuộc xung đột liên quan đến Iran bùng phát. Tại Vương quốc Anh, công ty năng lượng EON cũng chứng kiến sự quan tâm đến năng lượng mặt trời tăng vọt 23% trong khoảng thời gian từ ngày 23 tháng 2 đến ngày 1 tháng 3, trước khi tiếp tục tăng thêm 63% nữa trong giai đoạn từ ngày 2 đến ngày 8 tháng 3.
Và không chỉ những mái nhà đang khai thác sức mạnh của ánh sáng mặt trời, ngày càng có nhiều công ty sáng tạo với những cách thức tích hợp các tấm pin mặt trời vào nhà.
Đường lái xe của Châu Âu được trang điểm bằng năng lượng mặt trời
PLATIO là một trong số các công ty khởi nghiệp bán các tấm pin mặt trời được thiết kế đặc biệt cho sàn và sân hiên sau khi công bố nguyên mẫu đầu tiên vào năm 2016.
Hiện có mặt tại 13 quốc gia trên khắp châu Âu, công ty đặt mục tiêu thay thế đá lát và nhựa đường trong không gian đô thị, công viên và nhà ở bằng công nghệ năng lượng mặt trời.
Năm 2018, PLATIO đã lắp đặt một hệ thống rộng 9 mét vuông trên lối đi của một ngôi nhà gia đình tại Kecskemét, Hungary. Hệ thống có công suất 1,7 kWp này về lý thuyết có thể tạo ra đủ điện năng để vận hành các thiết bị cơ bản như tủ lạnh, tủ đông, hệ thống đèn LED và các thiết bị nhà bếp nhỏ như máy xay sinh tố hoặc nồi nấu chậm.
Năm 2021, công ty này đã lắp đặt các tấm lát năng lượng mặt trời tại sân của một tòa nhà chung cư gồm sáu căn hộ gần Frankfurt, Đức. Với quy mô lớn hơn, hệ thống 6,64 kWp này hoàn toàn có thể đáp ứng nhu cầu điện năng hàng năm của một hộ gia đình điển hình có ba phòng ngủ, nếu hệ thống hoạt động ở mức công suất tối đa.
SolarPave, một công ty có trụ sở tại Vương quốc Anh, cũng chuyên về việc chuyển đổi các không gian ngoài trời bằng các giải pháp năng lượng bền vững. Trên trang web của mình, công ty đã giới thiệu ba dự án hoàn thiện tại vùng Yorkshire, bao gồm một lối đi lát tấm năng lượng mặt trời cho nhà ở và một sàn ban công sử dụng công nghệ tương tự.
Lối đi và sân lát bằng tấm năng lượng mặt trời hoạt động như thế nào?
Các công ty như PLATIO sử dụng loại kính cường lực chống trượt để bảo vệ các tấm pin năng lượng mặt trời – nhờ đó, bạn có thể đi bộ bên trên hoặc thậm chí đỗ xe lên đó.
Việc làm sạch bụi bẩn trên các tấm pin sẽ giúp tối đa hóa lượng năng lượng tạo ra; tuy nhiên, theo PLATIO, mức sụt giảm hiệu suất do bụi bẩn bám trên bề mặt chỉ vào khoảng 3%, tùy thuộc vào từng công trình lắp đặt cụ thể.

Một lối đi công cộng tại Hà Lan được làm từ các tấm pin năng lượng mặt trời. PLATIO
Tất nhiên, các tấm pin năng lượng mặt trời được lắp đặt nằm ngang trên mặt đất – thay vì đặt nghiêng trên mái nhà – sẽ tạo ra ít điện năng hơn. Nguyên nhân là do chúng không đón được các tia nắng trực tiếp trong phần lớn thời gian trong ngày, đồng thời bụi bẩn tích tụ cũng làm giảm hiệu suất hoạt động của chúng.
Tuy nhiên, tùy vào vị trí lắp đặt, chúng vẫn có thể tạo ra đủ lượng điện năng để giúp giảm hóa đơn tiền điện cho bạn.
Do đó, rất khó để khẳng định chính xác cần bao nhiêu năm để một hệ thống như vậy hoàn vốn.
“Mọi bề mặt đón nắng” đều đang được tận dụng
Sonia Dunlop, Giám đốc điều hành của Hội đồng Năng lượng Mặt trời Toàn cầu (Global Solar Council), chia sẻ với Euronews Earth: “Mọi người chọn năng lượng mặt trời vì nó giúp họ giành lại quyền kiểm soát”.
“Sau nhiều năm đối mặt với hóa đơn tiền điện đầy biến động, các hộ gia đình ở châu Âu và trên khắp thế giới muốn tự chủ về năng lượng, và năng lượng mặt trời là một trong những giải pháp với chi phí phải chăng nhất để thực hiện điều đó”.
Mặc dù các tấm pin năng lượng mặt trời lắp trên mái nhà vẫn là hình thức phổ biến nhất, nhưng không phải ai cũng có phần mái phù hợp.
Chẳng hạn, những mái nhà bị che khuất bởi bóng râm có thể tạo ra rất ít điện năng – điều này làm kéo dài thời gian hoàn vốn và khiến việc lắp đặt trở nên bất khả thi. Những mái nhà làm bằng các vật liệu như tranh, rơm cũng không phù hợp để lắp đặt các tấm pin năng lượng mặt trời truyền thống.
Bà Dunlop cho biết: “Khi giá thành giảm xuống và các thiết kế trở nên linh hoạt hơn, thì lối đi, sân hiên, hàng rào hay bãi đỗ xe cũng dần trở thành những vị trí tiềm năng để lắp đặt”.
“Mỗi bề mặt đón nắng được đưa vào sử dụng sẽ giúp châu Âu tiến gần hơn tới một hệ thống năng lượng có chi phí thấp hơn, an toàn hơn và thuộc quyền sở hữu của chính những người được hưởng lợi từ hệ thống đó”.