Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Tường Văn, Trưởng Ban Chỉ đạo Dự án UPIS, nhấn mạnh vai trò của khoa học, công nghệ và chuyển đổi số trong thực hiện các nhiệm vụ phát triển đất nước theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị.

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Tường Văn phát biểu tại hội nghị
Theo Thứ trưởng Nguyễn Tường Văn, chuyển đổi số trong lĩnh vực quy hoạch không chỉ dừng ở việc đưa hồ sơ, tài liệu lên môi trường số mà phải được triển khai đồng bộ từ chuẩn hóa quy trình nghiệp vụ, xây dựng và làm giàu dữ liệu đến nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ. Mỗi nhiệm vụ cần xác định rõ trách nhiệm, sản phẩm đầu ra và hiệu quả khai thác trong thực tế; trong đó, sự thuận lợi của người dân, doanh nghiệp khi tiếp cận thông tin quy hoạch phải được xem là một trong những thước đo quan trọng của chất lượng chuyển đổi số.
Đánh giá cao sự phối hợp giữa các cơ quan Việt Nam và Hàn Quốc, Thứ trưởng Nguyễn Tường Văn ghi nhận những đóng góp nổi bật của Dự án UPIS trong đổi mới phương thức quản lý quy hoạch, xây dựng nền tảng dữ liệu và các công cụ phân tích chuyên môn hiện đại, đồng thời nâng cao năng lực làm chủ công nghệ cho đội ngũ cán bộ.
Thứ trưởng Nguyễn Tường Văn yêu cầu trong thời gian tới tiếp tục nâng cao chất lượng dữ liệu, bảo đảm khả năng kết nối, chia sẻ và liên thông thông tin; đồng thời nghiên cứu lộ trình mở rộng ứng dụng hệ thống tại các địa phương, từng bước phát huy hiệu quả đầu tư và hình thành nền tảng phục vụ quản lý quy hoạch, phát triển đô thị trên quy mô rộng hơn.
Phát biểu tại hội nghị, Giám đốc Quốc gia Văn phòng KOICA tại Việt Nam Yang Seokwoong khẳng định UPIS là một trong những Dự án thể hiện sự hợp tác chặt chẽ giữa Việt Nam và Hàn Quốc trong lĩnh vực đô thị, môi trường và chuyển đổi số. KOICA đánh giá cao sự phối hợp của Bộ Xây dựng và các địa phương trong quá trình triển khai, đồng thời cho rằng việc bàn giao hệ thống không phải là điểm kết thúc mà là bước chuyển sang giai đoạn khai thác, vận hành và tiếp tục hoàn thiện.
Ông Yang Seokwoong cho biết KOICA sẽ tiếp tục duy trì các cơ chế hỗ trợ kỹ thuật, đồng hành cùng phía Việt Nam trong quá trình tối ưu hóa hệ thống, hướng tới mở rộng phạm vi ứng dụng và phát huy hiệu quả của các kết quả mà Dự án đã tạo dựng.
Nhấn mạnh những kết quả thực hiện Dự án, Vụ trưởng Vụ Quy hoạch kiến trúc Trần Thu Hằng - Giám đốc Ban Quản lý Dự án UPIS, cho biết Dự án đã hoàn thành các Hợp phần theo mục tiêu được phê duyệt, tạo ra hệ thống tương đối đồng bộ từ chiến lược công nghệ, quy trình nghiệp vụ, hạ tầng phần mềm đến dữ liệu và công cụ hỗ trợ ra quyết định.
Một trong những kết quả quan trọng là Dự án đã xây dựng Kế hoạch chiến lược công nghệ thông tin (ISP) với 4 định hướng và 12 nhiệm vụ trọng tâm, đồng thời chuẩn hóa quy trình nghiệp vụ (BPR), tạo cơ sở cho việc từng bước hiện đại hóa phương thức quản lý quy hoạch.
Cùng với đó, 154 lớp dữ liệu quy hoạch không gian đã được chuẩn hóa, số hóa tại các địa bàn thí điểm; kho 73 chỉ tiêu đô thị xanh và bộ chỉ tiêu đánh giá rủi ro thiên tai được nghiên cứu, hoàn thiện, góp phần hình thành cơ sở dữ liệu phục vụ theo dõi, đánh giá quá trình phát triển đô thị theo hướng xanh, bền vững và thích ứng.
Trên nền tảng đó, hệ thống UPIS được phát triển với 3 nhóm hệ thống chức năng chính, tích hợp 47 chức năng chi tiết, phục vụ các hoạt động từ quản lý hồ sơ chuyên môn, giám sát phát triển đô thị đến cung cấp, công khai dữ liệu tương tác cho người dân và doanh nghiệp; cùng với đó là 4 đợt tập huấn tại Hàn Quốc và 2 đợt đào tạo chuyên sâu tại Việt Nam nhằm nâng cao năng lực cho cán bộ nòng cốt.
Đáng chú ý, Dự án đã kế thừa kết quả từ Dự án Hỗ trợ kỹ thuật "Quy hoạch đô thị xanh tại Việt Nam" do Bộ Xây dựng phối hợp với Cơ quan Hợp tác quốc tế Hàn Quốc (KOICA) thực hiện (triển khai trong giai đoạn 2015 – 2018) để tích hợp các công cụ mô phỏng ngập lụt, nước biển dâng và phân tích kịch bản rủi ro khí hậu. Đây là cơ sở quan trọng giúp chuyển phương thức ứng phó từ xử lý bị động sang chủ động nhận diện, phân tích và đánh giá các nguy cơ trong quá trình lập và quản lý quy hoạch.
Công tác đào tạo, chuyển giao công nghệ cũng được chú trọng với các chương trình đào tạo chuyên sâu tại Hàn Quốc và Việt Nam, qua đó từng bước nâng cao năng lực vận hành, khai thác và làm chủ hệ thống cho đội ngũ cán bộ chuyên trách.
Thay mặt Ban Quản lý Dự án và Vụ Quy hoạch kiến trúc, Vụ trưởng Trần Thu Hằng cảm ơn Chính phủ Hàn Quốc, KOICA, cùng Liên danh tư vấn Hàn Quốc đã hỗ trợ nhiệt thành, góp phần quan trọng tạo nên thành công của Dự án, đồng thời cho biết đây không chỉ là một dự án hỗ trợ kỹ thuật đơn thuần, mà còn là biểu tượng sinh động cho quan hệ hợp tác đối tác chiến lược toàn diện ngày càng bền chặt giữa Việt Nam và Hàn Quốc trong thời đại số.
Từ thực tiễn địa phương tham gia Dự án, Phó Chủ tịch UBND tỉnh An Giang Ngô Công Thức đánh giá Dự án UPIS có ý nghĩa thiết thực đối với công tác quản lý quy hoạch và ứng phó với các tác động ngày càng phức tạp của biến đổi khí hậu.
Theo ông Ngô Công Thức, giá trị của UPIS không chỉ nằm ở việc tăng cường công khai, minh bạch thông tin quy hoạch mà còn ở khả năng cung cấp công cụ phân tích không gian, hỗ trợ lãnh đạo địa phương đánh giá các kịch bản rủi ro trước khi quyết định đầu tư hạ tầng và phát triển đô thị.
Tại hội nghị, các chuyên gia Hàn Quốc và đại diện các đơn vị tư vấn đã trình bày các chuyên đề về kiến trúc hệ thống UPIS, chuẩn hóa dữ liệu GIS, tích hợp công cụ phân tích nguy cơ ngập lụt, cũng như kinh nghiệm vận hành và cung cấp thông tin quy hoạch trên nền tảng số.
Điểm đáng chú ý của UPIS là sự kết hợp giữa dữ liệu quy hoạch với dữ liệu không gian, các công cụ phân tích và thông tin về rủi ro khí hậu. Qua đó, hệ thống không chỉ hỗ trợ quản lý hồ sơ mà từng bước chuyển sang hỗ trợ phân tích, giám sát và cung cấp thông tin phục vụ quá trình ra quyết định.
Khép lại hội nghị, đại diện Bộ Xây dựng, Ban Quản lý Dự án UPIS và KOICA đã tiến hành Lễ ký kết bàn giao sản phẩm Dự án. Việc bàn giao chính thức phần mềm, cơ sở dữ liệu, trang thiết bị và tài liệu hướng dẫn vận hành đánh dấu việc hoàn thành một chặng đường hợp tác, đồng thời mở ra giai đoạn mới trong khai thác và phát triển hệ thống; tại hội nghị cũng diễn ra lễ ký kết Bản ghi nhớ hợp tác giữa Jungdo UIT với Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam và Học viện Chiến lược bồi dưỡng cán bộ xây dựng.

Đại diện Bộ Xây dựng, Ban Quản lý Dự án UPIS và KOICA ký kết bàn giao sản phẩm Dự án
Thông tin về Dự án UPIS: Dự án UPIS do Bộ Xây dựng là cơ quan chủ quản, Vụ Quy hoạch kiến trúc (Bộ Xây dựng) là chủ Dự án, được Chính phủ Hàn Quốc tài trợ thông qua Cơ quan Hợp tác quốc tế Hàn Quốc (KOICA). Cơ quan thực hiện Dự án là liên danh gồm Tổng công ty Jungdo UIT, Tổng công ty Thông tin Đất đai Hàn Quốc (LX), Trường Đại học Anyang (Hàn Quốc) và Viện Nghiên cứu Pháp chế Hàn Quốc. Thời gian thực hiện các hoạt động của Dự án là 48 tháng, từ năm 2021 đến năm 2025 (sau được gia hạn thêm 9 tháng), và thời gian quyết toán, đóng Dự án là 6 tháng kể từ khi kết thúc các hoạt động. Địa điểm thí điểm thực hiện Dự án bao gồm Bộ Xây dựng, Thành phố Phú Quốc, Thành phố Thái Nguyên và Thành phố Quy Nhơn (trước sáp nhập).
Mục tiêu của Dự án là vận dụng những kinh nghiệm trong xây dựng hệ thống thông tin đô thị của Hàn Quốc (Urban Planning Information System - UPIS) để ứng dụng Công nghệ thông tin trong công tác quản lý quy hoạch và phát triển đô thị; tăng cường ứng phó với biến đổi khí hậu tại các đô thị; Tăng cường tính công khai, minh bạch và cung cấp thông tin quy hoạch, phát triển đô thị đến người dân; Hỗ trợ công tác thẩm định, ra quyết định phê duyệt quy hoạch và phát triển đô thị; góp phần nghiên cứu giảm phát thải của các đô thị; Đào tạo cán bộ, chuyển giao công nghệ, nâng cao năng lực quản lý trong lĩnh vực quy hoạch xây dựng, quản lý phát triển đô thị.