Hà Tĩnh triển khai loạt đồ án quy hoạch

Quy hoạch đi trước mở dư địa phát triển

Sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, yêu cầu rà soát, tổ chức lại không gian phát triển đang được đặt ra tại nhiều địa phương của Hà Tĩnh. Không gian hành chính mới rộng hơn tạo thêm dư địa phát triển, song cũng đòi hỏi hệ thống quy hoạch phải được điều chỉnh đồng bộ, bảo đảm phù hợp với điều kiện, tiềm năng và định hướng phát triển dài hạn.

Tại xã Yên Hòa, Đồ án Quy hoạch chung xã đến năm 2050 đang được hoàn thiện với định hướng khai thác lợi thế biển và vị trí trong khu vực phát triển động lực phía Đông của tỉnh.

Không chỉ tính toán lại việc bố trí dân cư và hệ thống hạ tầng, quy hoạch hướng tới mở rộng không gian cho du lịch, năng lượng sạch, logistics, dịch vụ hậu cần và các hoạt động kinh tế gắn với biển.

Theo ông Phan Quang Cương - Chủ tịch UBND xã Yên Hòa, địa phương nằm trong khu vực được hưởng lợi từ nhiều định hướng phát triển lớn của tỉnh như hệ thống giao thông ven biển, các dự án logistics, cảng biển và quy hoạch sân bay Hà Tĩnh trong tương lai.

Vì vậy, việc sớm hoàn thiện quy hoạch chung không chỉ giúp địa phương chủ động quản lý đất đai, thu hút đầu tư mà còn mở ra không gian phát triển mới, tạo nền tảng để khai thác hiệu quả các lợi thế sẵn có.

Tương tự, Đồ án Quy hoạch chung xã Cẩm Hưng đến năm 2050 được nghiên cứu trên cơ sở bám sát Quy hoạch tỉnh Hà Tĩnh thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050.

Theo phương án nghiên cứu, Cẩm Hưng định hướng phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao gắn với công nghiệp chế biến; khai thác kinh tế ven sông, du lịch sinh thái, thương mại, dịch vụ; đồng thời hoàn thiện hệ thống hạ tầng và tăng cường kết nối với các trục giao thông động lực.

 Quy hoạch phải có tầm nhìn dài hạn, sát thực tiễn, vừa khai thác hiệu quả quỹ đất, lợi thế của địa phương. Nguồn: VGP.

Ông Nguyễn Hữu Thịnh - Phó Chủ tịch UBND xã Cẩm Hưng cho rằng, sau sắp xếp đơn vị hành chính, địa phương có thêm dư địa phát triển nhưng đồng thời đặt ra yêu cầu phải rà soát, điều chỉnh quy hoạch phù hợp với không gian mới.

Quy hoạch phải có tầm nhìn dài hạn, sát thực tiễn, vừa khai thác hiệu quả quỹ đất, lợi thế của địa phương, vừa giải quyết những điểm nghẽn về hạ tầng, giao thông, môi trường; qua đó tạo nền tảng để Cẩm Hưng phát triển đồng bộ, bền vững trong những năm tới.

Thực tế tại Yên Hòa và Cẩm Hưng cũng cho thấy yêu cầu chung đặt ra đối với công tác quy hoạch của Hà Tĩnh sau sắp xếp đơn vị hành chính: Không chỉ điều chỉnh lại ranh giới và bố trí các khu chức năng, mà quan trọng hơn là tái tổ chức không gian để tạo dư địa cho giai đoạn phát triển mới.

Đồng loạt triển khai 46 đồ án quy hoạch

Theo kế hoạch, Hà Tĩnh đang triển khai 46 đồ án quy hoạch đô thị và nông thôn, gồm 2 quy hoạch chung đô thị động lực, 5 quy hoạch chung đô thị mới, 38 quy hoạch chung xã và 1 quy hoạch phân khu khu vực phụ cận ga đường sắt tại phường Hà Huy Tập và phường Thành Sen theo định hướng phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng (TOD).

Việc đồng loạt triển khai các đồ án nhằm tạo cơ sở pháp lý cho quản lý đất đai, tổ chức không gian phát triển, đầu tư hệ thống hạ tầng và huy động các nguồn lực cho từng khu vực.

Trong đó, hai đồ án có vai trò quan trọng là Quy hoạch chung đô thị Hà Tĩnh đến năm 2050 và Quy hoạch chung đô thị Nghi Xuân đến năm 2050.

Không gian đô thị Hà Tĩnh gồm các phường, xã Thành Sen, Trần Phú, Hà Huy Tập, Thạch Lạc, Đồng Tiến, Thạch Khê, Cẩm Bình và Thạch Hà. Trong khi đó, đô thị Nghi Xuân gồm các xã Nghi Xuân, Tiên Điền, Cổ Đạm và Đan Hải.

Đây được xác định là những không gian có vai trò quan trọng trong cấu trúc phát triển đô thị của tỉnh, vừa tạo động lực tăng trưởng, vừa tăng cường khả năng kết nối với các khu vực phụ cận.

Đáng chú ý, việc lập quy hoạch phân khu khu vực phụ cận ga đường sắt tại phường Hà Huy Tập và Thành Sen theo mô hình TOD cho thấy định hướng gắn tổ chức không gian đô thị với hệ thống giao thông công cộng, khai thác hiệu quả quỹ đất xung quanh các đầu mối giao thông trong tương lai.

Cùng với hai đô thị động lực, Hà Tĩnh đang đẩy nhanh lập 5 quy hoạch chung đô thị mới gồm Can Lộc, Lộc Hà, Đức Thọ, Hương Sơn và Thiên Cầm.

Thay vì giới hạn trong phạm vi các thị trấn trước đây, không gian đô thị mới được nghiên cứu trên phạm vi rộng hơn, hướng tới tổ chức đồng bộ dân cư, hệ thống hạ tầng và các khu chức năng trên toàn địa bàn.

Ở khu vực nông thôn, 38 quy hoạch chung xã cũng đang được triển khai. Các đồ án tập trung xác định lại không gian sản xuất, dân cư, giao thông, trường học, thiết chế văn hóa và hệ thống công trình hạ tầng thiết yếu; đồng thời bố trí quỹ đất dự trữ đáp ứng nhu cầu phát triển dài hạn.

Sau sáp nhập, các địa phương có thêm điều kiện để tổ chức lại không gian phát triển ở quy mô lớn hơn. Tuy nhiên, để chuyển hóa những lợi thế về diện tích, vị trí, quỹ đất và hạ tầng thành động lực tăng trưởng, quy hoạch cần đi trước một bước, vừa bảo đảm tầm nhìn dài hạn, vừa phải bám sát nguồn lực thực tế.

Hiện nay, tỉnh đang tập trung chỉ đạo để các quy hoạch chung đô thị trung tâm hoàn thành trước tháng 10/2026 và 38 quy hoạch chung cấp xã dự kiến hoàn thành phê duyệt trong quý III/2026.

Khi 46 đồ án được hoàn thiện và phê duyệt, đây sẽ là cơ sở quan trọng để tỉnh tăng cường quản lý đất đai, xác định các khu vực ưu tiên đầu tư, hoàn thiện hạ tầng và chủ động chuẩn bị quỹ đất cho các dự án phát triển.

Quan trọng hơn, hệ thống quy hoạch mới sẽ tạo nền tảng để kết nối những dư địa hình thành sau sắp xếp đơn vị hành chính với các hành lang giao thông, khu vực đô thị và không gian kinh tế động lực, qua đó mở rộng không gian tăng trưởng và nâng cao khả năng thu hút đầu tư của Hà Tĩnh trong giai đoạn tới.