
Theo Nghị quyết số 72/NQ-HĐND ngày 29/10/2026 của HĐND tỉnh, Ninh Bình phấn đấu hoàn thiện các tiêu chuẩn còn thiếu, đạt tiêu chí đô thị loại I và thành phố trực thuộc Trung ương vào năm 2027, trong đó tỷ lệ đô thị hóa đạt từ 45% trở lên. Đến năm 2030, hệ thống đô thị trực thuộc tỉnh gồm 6 đô thị loại II và 36 đô thị loại III; phấn đấu 50% số phường đạt trình độ phát triển đô thị loại II.
Chương trình xác định phát triển đô thị theo mô hình đa trung tâm, đa hành lang với 4 vùng đô thị chính. Trong đó, vùng Hoa Lư - Tam Điệp là trung tâm di sản, du lịch, văn hóa và hành chính của tỉnh; vùng Nam Định giữ vai trò trung tâm tổng hợp phía Nam, đầu mối kết nối với vùng ven biển; vùng Phủ Lý - Kim Bảng - Duy Tiên là cửa ngõ phía Bắc kết nối Thủ đô Hà Nội, gắn với phát triển công nghiệp công nghệ cao, logistics và dịch vụ; vùng đô thị ven biển phía Đông phát triển kinh tế biển, cảng biển, công nghiệp và du lịch.
Cùng với định hướng tổ chức không gian đô thị, tỉnh ưu tiên phát triển hạ tầng giao thông chiến lược, gắn đô thị với giao thông công cộng tại các ga đường sắt tốc độ cao và các trục giao thông quan trọng. Phấn đấu đến năm 2030 hoàn thành, đưa vào khai thác ít nhất 2 công trình đầu mối hạ tầng giao thông cấp khu vực, quốc tế; vận tải hành khách công cộng bao phủ 100% đô thị loại II và đạt tiêu chuẩn đô thị thông minh mức độ 1.
Đối với hạ tầng kỹ thuật và môi trường, tỉnh đặt mục tiêu diện tích sàn nhà ở bình quân đạt 40 m²/người, riêng khu vực đô thị đạt 42 m²/người; diện tích đất cây xanh công cộng đạt 8–10 m²/người; 100% dân số đô thị được cấp nước sạch qua hệ thống tập trung; tỷ lệ thu gom, xử lý chất thải rắn sinh hoạt đô thị đạt chuẩn từ 97% trở lên. Đồng thời, 100% hộ gia đình khu vực đô thị được phổ cập dịch vụ mạng di động 5G và toàn bộ xe buýt đầu tư mới sử dụng điện hoặc năng lượng xanh.
Một trong những định hướng trọng tâm của chương trình là phát triển đô thị di sản gắn với bảo tồn, phát huy giá trị Quần thể danh thắng Tràng An - Cố đô Hoa Lư và các di sản văn hóa, thiên nhiên đặc trưng của tỉnh. Ninh Bình hướng tới xây dựng thương hiệu “Đô thị di sản thiên niên kỷ, thành phố sáng tạo”, đồng thời chú trọng phát triển đô thị xanh, thích ứng với biến đổi khí hậu, bảo đảm hài hòa giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường.
Để thực hiện các mục tiêu trên, tỉnh tập trung hoàn thiện quy hoạch chung đô thị trên phạm vi toàn tỉnh, nâng cao hiệu quả huy động và sử dụng nguồn lực đầu tư, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, phát triển chính quyền số và ưu tiên các công trình hạ tầng còn thiếu. UBND tỉnh được giao tổ chức triển khai thực hiện Nghị quyết; Thường trực HĐND tỉnh, các Ban và đại biểu HĐND tỉnh giám sát quá trình thực hiện.